Powrót

Urografia – przygotowanie, przebieg i możliwe powikłania badania

Urografia

Urografia to badanie układu moczowego. Podczas jego wykonywania lekarz ma możliwość zbadania budowy i zaobserwowania ewentualnych nieprawidłowości w obrębie układu moczowego. Przeprowadzenie badania pozwala pozyskać wiedzę na temat funkcjonowania nerek, przepływu moczu do pęcherza oraz samego pęcherza. Wykonuje się je także w celu potwierdzenia lub wykluczenia obecności kamieni nerkowych.

Urografia ? przygotowanie i przebieg

Przygotowanie do urografii polega przede wszystkim na zmniejszeniu ilości gazów w jelitach, a także zmniejszeniu samej zawartości jelit. W tym celu, w dzień poprzedzający wykonanie badania, zaleca się spożywanie lekkostrawnych pokarmów. Natomiast w dniu samego badania należy powstrzymać się od jedzenia przynajmniej na kilka godzin przed jego przeprowadzeniem. Jeśli jednak pomimo zastosowania się do tych zaleceń gazy w jelitach nie ulegną zmniejszeniu, konieczne może okazać się zastosowanie środka przeczyszczającego.

Równie ważne jest przestrzeganie wymagań dotyczących zachowania już po przeprowadzonym badaniu. W tym wypadku należy spożyć odpowiednią ilość płynów (co najmniej 1500 ml), aby zastosowany podczas urografii środek cieniujący został usunięty z organizmu wraz z moczem.

Nieco odmienne zasady dotyczą przygotowania do urografii osób chorych na cukrzycę. Pacjenci, którzy stosują metforminę, już na dwa dni przed planowanym badaniem powinni przerwać jej zażywanie. Z kolei w przypadku kobiet karmiących piersią wskazane jest, aby zaprzestały karmienia na około 1-2 dni przed badaniem.

Samo badanie urograficzne polega na dożylnym podaniu kilkudziesięciu mililitrów środka cieniującego. Następnie wykonuje się kilka zdjęć rentgenowskich. Podanie środka cieniującego ma na celu uwidocznienie na zdjęciach układu moczowego. Badanie trwa kilka minut, a po jego zakończeniu nie ma konieczności stosowania jakichkolwiek ograniczeń w jedzeniu i piciu (1).

Urografia ? przeciwwskazania

Po wykonaniu badania urograficznego u niektórych pacjentów mogą pojawić się skutki uboczne. Najczęściej dotyczą one reakcji alergicznej organizmu na zastosowany podczas jego przeprowadzania środek cieniujący. W zależności od stopnia nasilenia objawów reakcja alergiczna może przebiegać dosyć łagodnie i przejawiać się pod postacią mdłości oraz uczucia świądu lub ? w ostrej formie ? powodować trudności w oddychaniu, obrzęk na twarzy, a w skrajnych przypadkach nawet śmierć. Są to jednak sytuacje niezmiernie rzadkie. Zasadniczo objawy te pojawiają się w ciągu kilku minut od wykonania badania.

Podanie środka cieniującego nie zawsze wywołuje tak poważne konsekwencje, ale warto pamiętać, że bardzo często wiąże się z uczuciem mocno odczuwalnego dyskomfortu. Pacjenci uskarżają się na odczuwanie wzmożonego ciepła, a także na metaliczny posmak w ustach, często wywołujący mdłości. Na szczęście objawy te nie są w żaden sposób groźne dla zdrowia i szybko mijają.

Poważniejsze następstwa przeprowadzonego badania mogą natomiast pojawić się u osób zmagających się z niewydolnością nerek. W ich przypadku może wystąpić tzw. nefropatia kontrastowa, czyli ciężkie uszkodzenie nerek. Dlatego u tej grupy osób zamiast urografii zaleca się wykonanie badania alternatywnego ? USG nerek lub zwykłego zdjęcia rentgenowskiego, bez podawania środka cieniującego.

Ponieważ badanie urograficzne polega przede wszystkim na wykonaniu zdjęć rentgenowskich, kobiety będące w ciąży, ze względu na bezpieczeństwo dziecka, powinny poinformować o tym fakcie lekarza przed przystąpieniem do badania.

 

1. Drabczyk R. Urografia. https://nefrologia.mp.pl/diagnostyka/51981,urografia Data dostępu: 18.09.2017